Alle berichten van admin

Wat is vrijmetselarij?

william-blake-newtonVrijmetselarij is een geestelijke stroming, waarbij begrippen als broederschap, zelfkennis, geestelijke vrijheid, respect, innerlijke ontplooiing en naastenliefde een centrale plaats innemen. Het zijn begrippen die thuishoren in een ‘ideale wereld’. Natuurlijk zijn we ons er van bewust  dat de wereld verre van volmaakt is. Toch is het streven van de vrijmetselaar er op gericht ‘zijn steentje’  te willen bijdragen aan een betere wereld onder het motto: ‘verbeter de wereld en begin bij u zelf’.

Vrijmetselarij is hiertoe een ‘leerschool’, een ‘werkplaats’, zoals de vrijmetselaar de Loge noemt. In die werkplaats wordt gearbeid met materialen, afkomstig uit de bouwsymboliek. Het  daarbij gebruikte gereedschap slaat direct terug op de mens zelf. Deze wordt dan ook uitgebeeld als een ‘steen’, die zo bewerkt moet worden dat hij uiteindelijk geschikt en inpasbaar is in een groot bouwwerk, de  ‘tempel van de mensheid’.

Het woord ‘tempel’, waarmee de ruimte wordt aangeduid waarin de vrijmetselaars bijeenkomen, geeft aan dat het om een  gewijde plek gaat. Een plek, waarin de mens tot zichzelf kan komen en in alle rust zijn steen kan bewerken. Voor de Haagse loge Phoenix is de tempel een ruimte waarin de mens gaat beseffen dat er aan hem zelf gewerkt wórdt.  Daarom is het belangrijk, dat de vrijmetselaar een religieus gevoel heeft, d.w.z. een innerlijk besef van een ‘hogere macht’, een onkenbare Werkelijkheid, die de ‘De Grote Bouwheer des Heelals’ wordt genoemd.  Hoe men deze ervaart, buiten of juist in zichzelf, zonder of juist met een vorm, is aan de mens zelf en staat boven enig oordeel van een ander.

Een bepaalde geloofsovertuiging speelt geen enkele rol; integendeel, de vrijmetselarij   kent geen enkele leerstelling.

geschiedenis

Naast de bouwsymboliek speelt ook de lichtsymboliek een belangrijke rol. Zoals ons ‘een lichtje opgaat’ en we soms ‘licht zien’, worden we ons helder bewust van wat nog in diepere lagen verborgen is. Zo komen we stap voor stap dichter bij de Bron van ons bestaan.

 

 

 

Achtergrondinformatie

TempelVrijmetselarij heeft een rijke historie waar veel over te lezen valt en die ons terugvoert naar een ver verleden. Vrijmetselaarsloges vind je verspreid over de gehele wereld. Inhoudelijk is er relatief weinig verschil. Maar wat onderscheidt nu de ene loge van de ander?

Dat zijn wij mensen. De leden van een loge zijn de kern waar alles om draait en de werkwijze waarvoor een loge kiest, is bepalend voor ieders persoonlijke ontwikkeling. Vrijmetselaar word je in principe voor de rest van je leven, dus is het uiterst belangrijk een passende moederloge te vinden.

Loges houden regelmatig bijeenkomsten. Om te beginnen zijn er de inwijdingen. Een inwijding is een toetredingsritueel, waarmee iemand ontvankelijk wordt gemaakt voor nieuwe inzichten. Een ritueel bestaat uit een aantal handelingen volgens vaste afspraken, waarmee een kader wordt geschapen waar-binnen men zich thuis voelt. De samenwerking en onderlinge betrokkenheid creëert een band van eenheid. Zo ontstaat er een sfeer van harmonie om als zelf bewust mens te kunnen werken en groeien. Door de indrukken die men opdoet worden ons gevoel en verstand aangewakkerd. Onze geest komt met een hogere energie in aanraking. Wij zien dit principe als de geometrie van een hogere werkelijkheid die aan het leven ten grondslag ligt. Zoekt en gij zult vinden, klopt en gij zult worden opengedaan. Ook vinden er in de ‘Tempel’ regelmatig lezingen plaats, bouwstukken genaamd, waarmee de leden hun vorderingen en verworven inzichten kunnen uitwisselen. Naast de rituele bijeenkomsten vinden er ook gespreksavonden plaats, die voorhoven genoemd worden. Hier worden uiteenlopende onderwerpen behandeld en vindt spirituele verdieping plaats.

Het lidmaatschap staat open voor mannen en vrouwen die op zoek zijn naar zingeving aan hun leven. Ritualen worden gebruikt om universele waarden uit te beelden en symbolen helpen om de achterliggende gedachte ervan te ontdekken. Door de inwijdingen worden kandidaten ontvankelijk gemaakt voor hogere inzichten omtrent ons bestaan en de wijze waarop wij daaraan deelnemen. Zonder dogma’s wordt elk lid in de gelegenheid gesteld de intrinsieke waarde van de ritualen en symbolen te onderzoeken. Voor ons heeft ‘groei’ te maken met dynamiek, energie, inspiratie, verbetering en vooral aandacht. Aandacht voor mensen en hun verhaal. Uit persoonlijke gesprekken halen wij onze inspiratie en ideeën voor verdere verbetering en voortdurende vernieuwing van onszelf. Door veel met elkaar te praten leren we anders te denken, te kijken en te doen dan we gewend zijn. Op die manier maken we groei mogelijk die anders buiten bereik zou blijven en kunnen wij onze talenten ten dienste stellen van onze medemens en de maatschappij.

Voor een buitenstaander is het moeilijk in te schatten bij welke loge hij zich het best thuis zal voelen en welk rituaal hem het meest aanspreekt. Daarom is het verstandig om in een persoonlijk gesprek met enkele leden van een loge te onderzoeken of jouw zienswijze overeenkomt met die van hen. Alvorens zo’n gesprek aan te gaan is het goed om een paar essentiële punten op een rij te zetten. Zoals:

  • Wat trekt mij aan om Vrijmetselaar te worden?
  • Wat verwacht ik ervan?
  • Geloof ik al dan niet in een ‘hogere’ macht die het leven aanstuurt?
  • Sta ik open voor andermans ideeën?
  • Ben ik op een gezonde manier nieuwsgierigheid naar de verborgen kant van het leven?
  • Kan ik mij vrijmaken om op regelmatige tijden deel te nemen aan de bijeenkomsten?
  • Spreekt het systeem van inwijdingen mij aan?
  • Ben ik tolerant genoeg om respectvol binnen een broederschap met anderen om te gaan?
  • Kan ik mijn gedachten en ideeën op papier zetten?
  • Ben ik bereid om een rituele functie te bekleden?
  • Ben ik financieel in de gelegenheid om de contributie te voldoen?

Dit zijn slechts enkele punten van aandacht. Bovenal moet een kandidaat natuurlijk een innerlijke drang voelen om zich bij de Vrijmetselarij te willen aansluiten.

Geschiedenis Vrijmetselarij

Glas in lood leerlingHet maçonnieke rituaal komt hoogstwaarschijnlijk voort uit de oudheid. Vele symbolen vindt men overal ter wereld terug. Ook zijn er allerlei samenstellingen van rituaalgedeelten gevonden, zelfs in oude geschriften. Kathedraalbouwers en architecten kwamen bijeen in werkhutten, ook wel loges genoemd, om zich te verdiepen in de geheime kennis die aan deze ritualen en symbolen ten grondslag lag.

Omstreeks 1717 zijn een aantal Londense loges samengekomen om het jaarlijkse Zomer St. Jan te vieren. Deze gezamenlijke bijeenkomst heeft ertoe geleid dat de loges zich bij elkaar aansloten onder een zogenaamde Grootloge. Enige jaren later ontstonden ook een Ierse en Schotse Grootloge. Deze Grootloges breidden zich verder uit over het eigen land en de koloniën.

De Londense Grootloge nam hierbij het voortouw en groeide uit tot de Engelse Grootloge. Deze stichtte later ook in andere Europese landen nieuwe loges, waaronder Nederland. De Vrijmetselarij heeft zich in deze landen ontwikkeld tot autonome Grootloges. Ook elders in de wereld ontstonden georganiseerde vrijmetselaarsloges. In het begin waren er loges met alleen werkvrijmetselaren, andere loges die alleen uit speculatieve vrijmetselaren bestonden en weer anderen uit beide. Binnen weinige jaren kwamen er echter geen werklieden meer voor. Vanzelfsprekend zijn er verschillen, maar die vind je ook tussen het rituaal van de ene Grootloge en de andere. Er kan echter gezegd worden dat vrijmetselaren een bepaalde universele symbolentaal spreken. Dan moeten we denken aan een taal, die oeroud is en in vele werelddelen gesproken wordt. Die taal heeft echter haar dialecten!

Begrippen

Hieronder volgt de uitleg van wat kernbegrippen uit de vrijmetselarij.

Ritualen    

Een rituaal is een aantal handelingen volgens vaste afspraken, waardoor de gezamenlijke energie op een hoger niveau gebracht kan worden. Door inwijding wordt de mens ontvankelijk gemaakt voor deze krachten. Er wordt een sfeer geschapen van eenheid en harmonie waarin iemand zich beter kan ontwikkelen, dan wanneer men alleen op zoek gaat.
Symbolen

Ruwe steen met hamer en beitel  De symboliek leert ons te leven en handelen volgens rechtvaardige  maatstaven. Symbolen spreken tot de verbeelding en prikkelen de mens om na te denken over de intrinsieke waarde ervan. In de vrijmetselarij zijn het de bouwwerktuigen die hiervoor gebruikt worden. Daarmee bestuderen wij de evolutie van al het bestaande.

 

Inwijdingen

Een kandidaat doorloopt drie graden van inwijding. In de eerste graad wordt hij tot Leerling gemaakt en verondersteld te werken aan zijn ‘ruwe steen’. Door kritisch zelfonderzoek dient hij de scherpe kantjes van zijn karakter af te beitelen. Na bekend te zijn gemaakt met de gebruiken en gewoonten binnen de loge, wordt er van de leerling verwacht dat hij zijn ervaringen op papier zet en een ‘bouwstuk’ oplevert in de Tempel. Hierna kan worden overgegaan tot de bevordering naar de graad van Gezel. In deze graad wordt de kandidaat gestimuleerd om zich dienstbaar op te stellen naar zijn omgeving en gebruik te maken van zijn talenten. Vervolgens kan hij na opnieuw een bouwstuk te hebben opgeleverd, verheven worden tot de Meestergraad.

Broederschap                                                                                                                                    

Broederketen_penning_500x452

Vrijmetselarij is een broederschap waarin men zich thuis kan voelen. In een plechtige sfeer worden de oude ritualen uitgevoerd. Een broederschap bestond vroeger uit een groep mannen, die gezamenlijk een gemeenschappelijk doel nastreefden. Vandaag de dag is het echter een veel ruimer begrip geworden. Het impliceert dat wij mede verantwoordelijk zijn voor het welbevinden van onze naasten.

Dienstbaarheid                                                                                                                             

Dienstbaarheid is een van de belangrijkste pijlers in de vrijmetselarij. Wat is de waarde van wijsheid en kennis, als je deze niet benut om de gehele mensheid op een hoger plan te brengen? Een grote uitdaging aan de moderne mens is daarom het bereiken van een betere communicatie met zijn naasten èn met zijn Hoger Zelf, ofwel de Goddelijke mentor, die in het menselijk bewustzijn aanwezig is.

Functies                                                                                                                                                            

Het rituaal wordt uitgevoerd door meesters van de loge, die op democratische wijze zijn verkozen. De verkiezingen vinden eenmaal per jaar plaats. Hoewel er sprake is van een hiërarchische opbouw van de functies, is elk van groot belang. Een functie leert ons bepaalde aspecten in onszelf te ontwikkelen waardoor wij meer zelfvertrouwen en eigenwaarde krijgen. Uiteindelijk ga je jezelf in de ander herkennen en komt het erop neer dat ieder mens weliswaar uniek is, maar dat wij in wezen gelijk zijn.